A tese defendida pola profesora titular de Didáctica das Ciencias Sociais da USC, Belén Castro, que aborda como afrontar a través da educación “a débeda moral de recuperar memorias e reparar vínculos patrimoniais danados“, detectou unha “falta de diálogo interxeracional” que fai que os máis novos non coñezan a historia do traslado do antigo Portomarín pola construción da presa de Belesar.
Segundo informou a USC a través dun comunicado, a defensora da tese ‘Recuperación de memoria en contexto de conflito a través da educación patrimonial: o traslado forzoso de Portomarín’ cre que ten un “forte potencial educativo” e supón un “vínculo crítico e ético entre a escola e o territorio” que o alumnado estude conflitos como eeste.
Belén Castro atribuíu a falta de diálogo interxeracional a unha “ferida emocional que aínda está aberta” pola que as xeracións que viviron o traslado forzoso non lle transmiten ás novas xeracións as súas memorias, de forma que os mozos “non se dan conta da dor das persoas maiores”.
Así, o alumnado dos primeiros cursos da escola primaria de Portomarín que descoñecía a historia do traslado puido coñecela a través da un taller interxeracional no que tres persoas maiores explicaron o ocorrido na época da construción do encoro, permitindo que o alumnado puidese construír un “mapa emocional” e ter datos das ruínas da vila.
REMECON
Doutra banda, a profesora Castro elaborou a estratexia Recuperación de Memoria en contexto de Conflito (Remecon), para abordar este tipo de problemas e que calquera comunidade rural poida “resignificar o seu territorio a partir dun acontecemento traumático” como o de Portomarín e que o profesorado en formación na universidade desenvolver competencias sociais en procesos de aprendizaxe asociados a conflitos patrimoniais.
Ademais, para o caso concreto de Portomarín, propuxo unha interpretación “para que non se perda a historia máis recente da localidade”, posto que se trata de “un caso singular dentro dos traslados forzosos de localidades debido á construción de encoros polo seu carácter xacobeo que “quedou desvirtuado polo traslado”.
